Wynvlieg nooi ’n vriend na Orania en ontdek dat ’n mens soms ’n buitestander nodig het om jou eie huis weer raak te sien. Ek het nog altyd gedink Kersvader is ’n eenvoudige man. Hy kom in Desember. Hy dra rooi. Hy het ’n wit baard. Hy lag baie. Maar toe loop ek in Julie by Snippie Snappie in en daar staan Kersvader agter die restaurant met mense en gesels. Ek kyk. Hy kyk. Ek kyk weer. Ek sit… Toe dink ek: hierdie is mos Chris. ’n Amerikaanse kolonel. Afgetree. My vriend... Nou, Wynvlieg het al baie vreemde dinge in Orania gesien, maar hierdie een het my vir ’n oomblik laat land. Die waarheid is, ek het hom genooi en nooit gedink hy sal eendag opdaag nie. Chris Wyatt is ’n vriend van Wynvlieg uit my intelligensiedae. Ek wou hê hy moes Orania kom sien. Nie op ’n foto nie. Nie deur iemand anders se oë nie. Ek wou hê hy moes hier loop, koffie drink, mense ontmoet en self uitvind wat hierdie vreemde klein Afrikaanse dorpie aan die Oranjerivier nou eintlik probeer doen. Ek het net nie verwag dat hy soos Kersvader sou opdaag nie. Laat Wynvlieg julle ’n geheim vertel… Chris is op Kersdag gebore. Sy naam is Chris juis daarom. Nou begin Wynvlieg wonder of daar dalk meer aan die storie is. ’n Man wat op Kersdag gebore is. Met ’n wit baard. Wat in Julie in Orania opdaag. En met mense oor hoop praat. Selfs ’n vlieg begin dan maar aan voorsienigheid dink. Maar hier is waar die grappie vir my ophou. Ek het gedink ek gaan vir Chris Orania wys. Toe wys hy Orania vir my. Nie die Orania waaroor mense op Facebook baklei nie. Nie die perfekte Orania nie. Ook nie die een wat altyd alles reg doen nie. Die een wat werk. Die een wat bou. Die een waar ’n mens ’n besigheid begin omdat jy ’n behoefte sien. Waar kinders in Afrikaans skoolgaan. Waar mense hul eie probleme probeer oplos voordat hulle vra wie anders dit vir hulle kan doen. Chris het dit raakgesien. En miskien is dit die gevaar daarvan om êrens te lank te woon. Jy raak gewoond aan die wonderwerk. Afrikaans op die straat raak normaal. Selfwerksaamheid raak normaal. Mense wat hul eie gemeenskap probeer bou, raak normaal. Die feit dat iemand elke oggend opstaan en sê: “Ek gaan vandag weer probeer,” raak sommer net Maandag. ’n Buitestander kan dit soms beter sien. En Chris is nie iemand wat min van die wêreld gesien het nie. Hy het ’n groot deel van sy lewe tussen mense, lande en konflikte deurgebring. Hy het Afrika van baie naderby gesien as wat die meeste Amerikaners ooit sal doen. Hy het dus nie na Orania gekom omdat hy niks anders ken nie. Hy het gekom nadat hy baie anders gesien het. En wat hy hier raakgesien het, was hoop. Nou weet Wynvlieg dat “hoop” ’n gevaarlike woord is. Ons gebruik dit so maklik dat dit soms niks meer beteken nie. Maar ware hoop is nie om te dink dinge gaan net goed wees nie.
Ware hoop is om te weet dinge kan moeilik wees, en tog die volgende baksteen te lê. Miskien is dit wat my die meeste van Chris getref het. Hy het nie gekom om vir ons te sê dat alles perfek is nie. Hy het net kom sê: “Ek sien wat julle probeer doen. Hou so aan.” En miskien het ek nodig gehad om dit weer te hoor. Want soms raak ’n mens so besig om jou eie huis se krake te bespreek dat jy vergeet om na die fondasie te kyk. Ek’s Wynvlieg Woltemade. Ek het ’n vriend van ver genooi om Orania te kom sien. Ek het gedink ek gaan hom iets wys. Toe wys hy my iets in ruil. Ek sit nog steeds op sy Kersvaderbaard en dink daaroor. Miskien is dit die ding van ’n goeie vriend: hy kom van ver af, kyk na jou wêreld en sê iets wat jy eintlik lankal moes raaksien. En nou weet Wynvlieg net een ding: as ’n Amerikaanse kolonel met ’n wit baard weer in Julie by Snippie Snappie instap, gaan ek hom nie vra wat hy daar doen nie. Ek gaan net luister…
